Program „Folk(od)nowa” koncentruje się na rozwoju, zachowaniu i promocji tradycyjnej kultury ludowej mieszkańców obszarów wiejskich w Polsce. Program wspiera działania edukacyjne i praktyczne warsztaty, które umożliwiają poznanie, przekazywanie i odtwarzanie lokalnych tradycji, folkloru oraz dziedzictwa niematerialnego wsi. Kluczowym aspektem jest międzypokoleniowy transfer wiedzy i umiejętności, integracja społeczna oraz wzmacnianie tożsamości regionalnej i aktywności kulturalnej mieszkańców wsi.

Kto może złożyć wniosek?

Wnioskodawcami mogą być podmioty posiadające siedzibę na terenie Polski, których działalność jest zbieżna z celami programu, tj.:

• Koła Gospodyń Wiejskich (zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Kół Gospodyń Wiejskich)

• Samorządowe instytucje kultury

• Ochotnicze Straże Pożarne

• Stowarzyszenia (zwykłe i rejestrowe)

• Fundacje

• Lokalne Grupy Działania

• Kółka rolnicze

Cel główny:
Rozwój lokalnych tradycji i folkloru poprzez edukację i praktyczne warsztaty umożliwiające poznanie i przekaz wiedzy o kulturze ludowej oraz międzypokoleniowy transfer praktycznych umiejętności w różnych dziedzinach.

Cele szczegółowe:

• Wsparcie przekazu międzypokoleniowego (transfer wiedzy i umiejętności o regionie i kulturze ludowej)

• Wspieranie edukacji regionalnej (szczególnie poprzez spotkania i warsztaty dla młodego pokolenia)

• Pogłębianie poczucia tożsamości regionalnej (pielęgnowanie tradycji, zwyczajów, umiejętności, obrzędów i innych elementów kultury niematerialnej)

• Zwiększenie zaangażowania i aktywności kulturalnej oraz społecznej mieszkańców obszarów wiejskich

Dozwolone działania w ramach programu „Folk(od)nowa”

W ramach programu można realizować:

• Warsztaty, spotkania, kursy, szkolenia, zajęcia i lekcje dotyczące tradycyjnej kultury ludowej mieszkańców wsi.

• Działania muszą dotyczyć lokalnych tradycji, dziedzictwa, obrzędów, rzemiosła, kuchni, muzyki, tańca, gwary, sztuki ludowej, strojów regionalnych.

• Projekty powinny łączyć przekaz wiedzy o regionie z nauką praktycznych umiejętności, odbywać się w formule międzypokoleniowej i angażować różne grupy wiekowe.

• Preferowane są działania cykliczne, długofalowe, umożliwiające pogłębianie umiejętności i wiedzy.

• Zadania muszą być bezpłatne dla uczestników i realizowane na terenach wiejskich, w sołectwach w granicach miast lub w miastach do 5000 mieszkańców.

Kategorie tematyczne:

• Kuchnia regionalna (nauka tradycyjnych przepisów, wytwarzanie produktów wpisanych na listę Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi)

• Muzyka i śpiew (tradycyjne instrumenty, pieśni ludowe)

• Taniec (tańce ludowe, warsztaty taneczne)

• Dialekt, gwara, gawędziarstwo, folklor słowny

• Obrzędy ludowe, teatr wiejski

• Rękodzieło i rzemiosło (tkactwo, garncarstwo, haft, szydełkowanie)

• Sztuka ludowa (rzeźba, wycinankarstwo, malarstwo, pisankarstwo, ozdoby z bibuły i materiałów naturalnych)

• Stroje ludowe (prezentacja, warsztaty szycia/zdobienia, bez zakupu strojów)

• Projekty łączone (maksymalnie dwie kategorie).

Działania preferowane

• Projekty cykliczne, długoterminowe, umożliwiające regularny kontakt i rozwój uczestników.

• Zadania angażujące różne pokolenia, sprzyjające integracji społecznej i międzypokoleniowej.

• Projekty, w których uczestnicy tworzą wspólne efekty swojej pracy (np. wspólne dzieło, wydarzenie, prezentacja).

• Współpraca z lokalnymi twórcami ludowymi, artystami, ekspertami.

• Projekty z wyraźnym elementem praktycznym (nie tylko teoretyczne wykłady).

Działania zabronione

• Zadania wyłącznie teoretyczne, bez elementu praktycznego (np. tylko wykłady).

• Organizacja warsztatów niepowiązanych z lokalną tradycją danego regionu (np. warsztaty śpiewu podlaskiego na Mazowszu).

• Realizacja projektów poza obszarami wiejskimi, sołectwami w granicach miast lub miastami do 5000 mieszkańców.

• Pobieranie opłat od uczestników – udział musi być bezpłatny.

• Organizowanie dofinansowanych warsztatów jako części innych wydarzeń (np. festynów).

• Zakup środków trwałych (np. sprzętu, maszyn, strojów ludowych).

• Wydatki nieudokumentowane, niezwiązane bezpośrednio z projektem, poniesione przed podpisaniem umowy.

• Uzyskiwanie przychodów z realizacji zadania przez beneficjenta.

Korzyści dla uczestników

• Bezpośredni dostęp do wiedzy i praktycznych umiejętności z zakresu tradycyjnej kultury ludowej swojego regionu.

• Integracja międzypokoleniowa – możliwość współpracy i wymiany doświadczeń między dziećmi, młodzieżą, dorosłymi i seniorami.

• Wzmocnienie poczucia tożsamości regionalnej i dumy z lokalnych tradycji.

• Rozwijanie kreatywności oraz umiejętności manualnych, artystycznych, kulinarnych i językowych.

• Udział w ciekawych, angażujących zajęciach bez żadnych kosztów własnych

5 przykładowych możliwych projektów

• Warsztaty pieczenia tradycyjnego sękacza i wspólna degustacja, połączone z opowieściami o historii lokalnych wypieków.

• Cykl spotkań z lokalnym muzykiem: nauka śpiewu i gry na tradycyjnych instrumentach, zakończona wspólnym koncertem.

• Międzypokoleniowe warsztaty rękodzieła – np. tkactwo, haft, wycinankarstwo lub garncarstwo, z wystawą powstałych prac.

• Inscenizacja tradycyjnych obrzędów wiejskich (np. dożynki, kolędowanie) z udziałem dzieci, młodzieży i seniorów.

• Warsztaty gwary i gawędziarstwa – spotkania z lokalnymi gawędziarzami, nauka i promocja regionalnej gwary oraz spisanie dawnych opowieści.